Maliye politikasında kla*** görüşten sapmalar özellikle 1930 yılından sonra önem kazanmaya başlamıştır.
Para arzı, IS-LM eğrileri analizinde LM eğrisini hareket ettiren bir değişkendir.
Gelir düzeyini artırmak için para arzının artırılmasıgerektiğini savunan yaklaşım Monetaristyaklaşımdır.
Otomatik istikrar sağlayıcımaliye politikasınayöneltilen en önemli eleştiri Ekonomik büyümenin otomatik frenlenmesini ortaya çıkarmasıdır.
Enerji, hammadde veya nitelikli eleman kıtlığıgibi nedenlerle üretim artmadan fiyatların yükselmesine Yapısal enflasyon denir.
Artan kamu harcamalarıhipotezini savunan iktisatçı Wagner'dir.
Gelişmekte olan ülkelerde genişletici maliye politikasının etkin olamamasının nedeni Yapısal darboğaz ve kapasite ek***liğidir.
Stagflasyon tanımıiçinde yer alanlar: Kullanılmayan üretim kapasiteleri, Yüksek bir fiyat artışı, Yetersiz iktisadi büyüme, İşsizlik
Bir ekonomide bütçe açığıve vergilemenin ekonomiüzerindeki etkisinin aynıolduğu görüşünü savunan yaklaşım Ricardian yaklaşımıdır.,
Keynesyen maliye politikasının gelişmekte olan ülkelerde uygulanabilirliğini yitirebilmesinin nedeni Gözlemlenen ekonomik dalgalanmaların yapısının ve
kaynağının farklıolmasıdır.
Genel bir harcama vergisi öneren ve gelir vergisininböyle bir vergi ile ikame edilmesi halinde iktisadi büyümenin hızlandırılacağınıileri süren iktisatçıKaldor'dur.
Ani amortisman, otofinansman olanağınıen fazla artırır.
Gelişmekte olan bir ekonomide geleneksel yöntemlerin hakim olduğu tarım kesiminde
gözlemlenen durumlar: Paralıdeğişimin azlığı, Düşük verimlilik, Hızlınüfus artışı, Düşük gelir düzeyi
Ekonomide net bir yararın oluşmadığı, fakat bölgelerarasıve kişilerarasırant aktarımının ortaya çıktığıyarar tipi Parasal yarardır.
Ortalama oranın yüksek, marjinal oranın düşük uygulandığıdolaysız vergilerde Gelir etkisi, ikame etkisine ağır basarak faktör arzı artar.
Borç faiz ödemeleri, Türkiye'de 1990'lıyıllarda kamu transfer harcamalarının önemli bir miktarını oluşturmuştur.
Fonksiyonel gelir dağılımı, çeşitli üretim faktörlerinin üretime katılmalarıkarşılığında milli gelirden aldıklarıpaylarıgösterir.
Bölgesel dengesizlikleri ortadan kaldırmaya yönelik mali araçların etkisiz kalmasına yol açan en önemli faktör Olumsuz iktisadi ve sosyal koşullardır.
Bölgesel dengesizliği gidermeye yönelik olarak altyapıyatırımlarının getirdiği en önemli yarar Maliyet tasarrufu sağlamasıdır.
Bir ekonomide, üretim ve istihdam hacminin, toplam talebe bağlıolduğunu savunan iktisatçıKeynes'tir.
Bütçe açığıveya fazlasıölçüsünün maliye politikası işlemlerinin ekonomik etkilerini ölçmede sakıncalı olmasının nedeni Ekonomik faaliyet düzeyindeki değişiklikler tarafından etkilenmesidir.
Keynes'e göre, bir ekonomide üretim ve istihdam düzeyi Toplam talep düzeyine bağlıdır.
Gelir düzeyini artırmak için para arzının artırılması gerektiğini savunan yaklaşım Arz ekonomisi yaklaşımıdır.
Gider vergisi türlerinden Kişisel bir harcama vergisinin konjonktürel esnekliği en fazladır.
IMF kökenli istikrar programlarına yöneltilen eleştiriler:
Yapısal sorunlara gereken önemi göstermemesi
Gerçek gelirleri azaltması
Ekonomik büyümeye önem vermemesi
Gelir dağılımında eşitsizliklere neden olması
1980 öncesi dönemdeki ekonomik istikrarsızlığın nedenleri:
Tarımsal üretimin doğa koşullarına bağlıolması
Şehirleşmenin hızlıolması
Değişen talebe karşıüretim yapısının değişmemesi
Sanayi sektörünün dışpiyasalarla rekabet
edebilmeolanağının olmaması
Tüketim mallarıüzerine salınan dolaylıvergilerin tasarrufu artırmasının nedeni Tüketimi kısmasıdır.
Türkiye'de 5 yıllık kalkınma planlarının ilk üçünde özellikle, sanayi sektöründeki üretimin niteliğive üretim teknolojisi gibi konularda herhangi bir düzenleme bulunmamasının sonuçları:
İthal girdilere bağlıkalması, Teknolojik etkinliğin sağlanamaması, Üretimin yüksek maliyetle gerçekleşmesi, Sanayi sektörünün kendi kaynaklarını yaratamaması
Bir ekonomide vergilerin kişisel gelir dağılımı üzerindeki etkilerini gösteren yöntem Lorenz eğrisi yöntemidir.
Kışaylarında hava kirliliğini azaltmak için tek plakalıaraçlarla, çift plakalıaraçların trafiğe çıkışlarına farklıgünlerde izin vermek İdari önleme bir örnektir.
Bölgesel dengesizlikleri ortadan kaldırmaya yönelik mali araçların etkisiz kalmasına yol açan en önemli faktör Olumsuz iktisadi ve sosyal koşullardır.
Bölgesel dengesizliği gidermeye yönelik olarak altyapıyatırımlarının getirdiği en önemli yarar Maliyet tasarrufu sağlamasıdır.
Y.Müh. Naim Uygun tarafından hazırlanmıştır.
Tarafsız maliye, kla*** yaklaşımın savunduğu bir görüştür.
Bir ekonomide devletin önemli bir vergi azaltması programıyürütmesinin arzulanan mal ve hizmetleri üretmek açısından gerekli teşviki sağlayabileceğini ve böylece gerçek gelirde hızlıbir gelişme yaratacağını savunan yaklaşım Arz ekonomisi yaklaşımı'dır.
IS-LM analizine göre Vergilerde yapılan bir azalışIS eğrisini sağa doğru kaydırır.
Ekonomi ek*** istihdamda dengede iken Merkez Bankasının Pm (para arzı) artırmasıkarşısında Gelir artar , Yatırımlar artar , Tahvil fiyatlarıyükselir , LM eğrisi sağa kayar .
Enflasyonun sonuçları: Faiz oranlarıyükselir yatırımlar düşer Gelir dağılımısabit gelirlerin lehine bozulur Kısa vadeli ve spekülatif yatırımları artırır Göstermelik tüketim artar ve tasarruflar azalır.
Transfer harcamalarıTransfer geliri elde edenlerin marjinal tüketim eğilimi 1 olduğunda , cari ve yatırım harcamalarıkadar gelir artırıcıetkiye sahip olur.
Stagflasyonla mücadelede alınacak önlemlerden biri Genişletici maliye politikasıile daraltıcıpara politikasının optimal bileşimi oluşturulmalıve uygulanmalıdır.
Büyük bütçe açıklarısonucunda ortaya çıkan olgular: Yüksek fiyat düzeyi Yüksek faiz Yüksek borç servisi Yüksek dışticaret
Genel olarak gelişmekte olan bir ekonomiye özgü istikrarsızlık kaynakları: İhracat miktarında değişmeler Bütçe açıklarındaki değişmeler UluslararasıTicaret hacmindeki değişiklikler Tarımsal üretimdeki değişmeler
Türkiye'de ocak 1980'de uygulanmaya başlanan ekonomik istikrar politikasıönlemleri: İhracatın artması, Yüksek faiz oranları, Ücretlerin sınırlandırılması, Kamu harcamalarının azaltılması
Türkiye'de 5 Nisan 1994 kararlarının alınmasını gerektiren nedenler: Dövize olan talebin artması, İç borç faizlerinin artması, Dışticaret açığının
artması, Kamu açıklarının artması
Tasarruf eğilimi, ekonomik büyümenin temel öğelerinden biridir.
Gelişmekte olan bir ekonomide vergi kapasitesini belirleyen etkenler: Nüfus artışhızı, Bozuk gelir dağılımı, Fert başına düşen gelir düzeyi , vergi denetiminin etkinliği
Gelişmekte olan ülkelerde vergi yönetiminin zayıf olmasıGümrük vergisini ön plana çıkarmaktadır.
Yüksek faiz oranıile yatırımların getiri süresi arasındaki ilişki: Kısa sürede getiri sağlayan yatırımlar tercih edilir.
Gelişmekte olan ülkelerde özellikle artan oranlı vergilerin kullanıldığıdurumda kamu ve özel yatırımların birbirine rakip olduğu iddia edilebilir. Bu mantık Kamu yatırımları, teşvik edici olduğunda genel verimlilik artışı sağlayacağı gerekçesi ile reddedilebir.
Kamu kesimi projeler değerlendirilirken dikkate alınanlar: Dışsal maliyetler , Doğrudan faydalar , DolaylıFayda , Doğrudan maliyetler
Gerçek gelir üzerinden alınan dolaysız vergilerin yol açabileceği en önemli sakınca Toplam birikim düzeyinin azalmasıdır.
Bir ekonomide gelişmenin ilk aşamalarında Gider vergisi ağırlıklıolarak uygulanır.
Ortalama vergi oranıyüksek , marjinal vergi oranı düşük olan bir vergi sisteminde Gelir etkisi en fazladır.
Dolaylıvergilerin özellikleri: Tüketim üzerinesalınır , Malların fiyatını yükseltir Uyarılmış yatırımlarıartırır , Tüketim harcamalarının azalmasına neden olur .
Türkiye'de 1980'li yıllarda uygulanan ekonomi politikasıİhracatın artırılmasına bağlıbir kalkınma anlayışına dayanır.
Türkiyede 1970'lilerden sonra Türkiye'yi istikrarsızlığa iten ve 28 Ocak 1980 kararlarına
sürükleyen unsurlar: Üretim niteliği ve üretim teknolojisinin geri kalması, Fiyatların hızla
yükselmesi , İthal girdilere aşırıbağlıkalınması, Spekülatif faaliyetlere ağırlık verilmesi
1980'li yıllarda izlenen ekonomi politikasının uygulama sonuçlarıincelendiğinde İhracatın artırılması amacının öne çıktığı görülmektedir.
Devlet depresyonla mücadele etmek için bütçe açığı verir bunu borçlanmayla finanse etmek isterse konjonktür politikasına ters düşmemek için borçlanmanın Merkez Bankasından yapılması gerekir.
Vergilerin kişisel gelir dağılımıüzerindeki etkilerini gösteren yönteme Lorenz eğrisi yöntemi denir.
Gerçek gelir üzerine salınan dolaysız vergilerden vergi kaçırma kanallarının fazla olmasının sonuçları:
Kamu kesimine aktarılan fonların az olması,
Tasarruf kanallarının özel birimlerce verilmesi ,
Sermaye birikiminin özel sektörde oluşması,
Vergilemede adalet ilkesinin sarsılması
Yeniden gelir dağılımıdeğiştirilmesi maliye politikasının temel amaçlarından biri değildir.
Yerel yönetimlerin kendi gelir kaynakları: Emlak vergisi , Bazımeslek vergileri , İşyeri kurma izin rüsumları, Hemşehrilik mükellefiyetleri
Ani amortismanın getirisi ilk yıllarda elde edilen yatırımlarıdaha avantajlıhale getiren bir teşvik aracıdır.
Kla*** yaklaşımın temel varsayımları: Her arzın kendi talebini yaratması, Bütün piyasalarda tam rekabetin geçerli olması, Ekonominin tam istihdamda olduğu , Miktar kuramının geçerli olması
Keynesyen Yaklaşıma göre Kamu harcamalarının arttırılmasıtoplam talebi doğrudan doğruya ve kesinlikle artırır.
Post Keynesyen beklentilerin ekonomik davranışa hakim olduğunu ve bir ekonomide yatırımların temel belirleyicisi olduğunu savunur.
Philips Eğrisi analizi Tam istihdam - Fiyat istikrarı arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla kullanılmaktadır.
Tam istihdam bütçe fazlasında bir değişikliğe yol açabilen öğeler: Vergi oranları, Kamu harcamaları, Fiyat düzeyi , Potansiyel gayrisafi milli hasıla
Maliye politikasının araçları: Kamu cari harcamaları, Kamu yatırım harcamaları, Katma
Değer Vergisi hasılatı, Gelir vergisi oranı
Transfer harcamalarındaki değişikliklerin, milli gelir üzerinde aynımiktardaki reel harcamalara oranla daha az bir etkiye sahip olmasının temel nedeni Transfer harcamalarından yararlananların gelirlerinin bir kısmınıtasarruf etmeleridir.
Kamu harcamalarında gerçekleştirilecek bir artış eşit düzeyde vergi artışıile finanse edildiğinde milli gelir denge düzeyindeki değişme Kamu harcamasındaki artışkadar artar .
Keynesyen yaklaşıma göre yatırım talebi faiz esnekliği Sıfırdır.
Esnek döviz kurunun benimsendiği bir ekonomide fiyatlar genel seviyesinde meydana gelecek bir artıştan dolayıÜlke parasının değeri düşer, İhracat azalır, İthalat artar, Yurt dışına döviz çıkışıartar.
Yatırım talebi faiz esnekliğinin sonsuz kabul edildiği bir ekonomide Para arzıartışı yoluyla milli gelirarttırılabilir.
İhtiyari maliye politikasıyönteminde önlemlerin fiilen uygulamaya konmasıile ekonomik
istikrarsızlığın giderilmesi arasındaki süre Etkilemeye ilişkin gecikmeye örnektir.
Gider vergileri içinde konjonktürel esnekliği en düşük olan vergi Özel tüketim vergisidir.
Kişisel gelir vergisinin konjonktürel esnekliğini arttıran etkenler: Artan oranlılık derecesinin kuvvetli olması, Verginin kaynaktan kesme usulü ile tahsil edilmesi , Vergi matrahnın konjonktürel gelişmeye hassas gelir türlerinden oluşması, Verginin tahsil süresinin kısa tutulması
Anti-enflasyonist politikaların gündeme geldiği dönemlerde en şiddetli darbeyi Yatırım harcamaları almaktadır.
Kamu cari harcamalarında yapılacak bir kısıntı aşağıdaki etkilerden hangisini ortaya çıkan etkiler: Önceden yapılmışkamu yatırım harcamalarının veriminin düşmesine yol açar. Personel ödemelerinde yapılan kısıntısosyal adalet ilkesi ile çatışır. Uzun dönemde üretimde kalite kaybına yol açar. Toplam kamu harcamalarıüzerindeki baskıazalır.
Anti-enflasyonist politika aracıolarak servet vergilerinin doğurabileceği en önemli sakınca Servet dağılımınıbozmasıdır.
"Artan Kamu HarcamalarıHipotezi" iktisatçı Wagner tarafından ortaya atılmıştır.
Devlet tahvillerinin halka satılmasıdurumunda Vadeleri içinde kişi ve kurumların portföyünde tutulmasılikiditeyi kısıcıetki en yüksektir.
Enflasyonda uzun vadeli borçların kısa vadeli borçlara tercih edilmesinin temel nedeni Likiditeyi daha fazla kısabilmeleridir.
Devlete borç verenlerin ileride bu borca ait faiz yükü geleceğinden dolayıtasarruf oranlarını arttıracaklarınısöyleyen görüşBarro Hipotezidir.
Durgunluk dönemlerinde gelir vergisi otomatik istikrar sağlayıcıolarak Artan oranlıtarife yapısıile etkili olur.
1930'lara gelininceye kadar kuram ve uygulamadaki hakim görüştam istihdam ve fiyat istikrarının Otomatik olarak sağlanacağınısavunmaktaydı.
B.Kitching'in 1971'de yapısal işsizlik ve enflasyonunbir arada görünmesi olayınıaçıkladığıyaklaşım Real Crowding Out Hipotezi
Keynesyen Yaklaşıma göre geçici bir vergi azalmas toplam talep üzerinde ani ve önemli bir etki yaratarak milli gelirin yükselmesine neden olur.
Neo kla*** yaklaşıma göre sermaye hareketlerinin de kapsandığıdışa açık küçük bir ekonomide bütçe açıklarıNet ihracatın dışlanmasına neden olur.
İthal girdi fiyatlarının çok artması, gelişmekte olan ülkelerde karşılaşılan enflasyonun mali olmayan bir nedenidir.
Gelişmekte olan ülkelerde görülen iç istikrarsızlık kaynakları: Tarımsal üretimdeki değişmeler , Devletin mali sorunlarıyönetmedeki hataları, Politik karışıklık ve istikrarsızlıklar , İzlenen yanlışpara politikaları
<!-- / message -->
Konu: aöf 4. Sınıf maliye politikası konu özeti arasınav ve FİNAL Sorular Ve Cevaplar (Okunma sayısı 2272 defa)
Şubat 20, 2007, 12:57:50 ÖS
